Bệnh Lạc Nội Mạc Tử Cung

Bệnh Lạc Nội Mạc Tử Cung (Endometriosis), còn hiểu nôm na là “bệnh kinh chảy ngược”, là nguyên nhân gây ra hiện tượng đau bụng dưới kinh niên, nhất là vào thời kỳ hành kinh, có tháng.

Trái với bình thường, lớp tế bào lót ở trong dạ con (tử cung), gọi là lớp nội mạc (endometrium), mọc “lạc chỗ” ra bên ngoài, như buồng trứng, thành tử cung, dây chằng tử cung, hậu môn, và có khi còn mọc ở thành bụng, lỗ rốn, trong lá phổi, hay xa tận trong tế bào não. Bệnh lạc nội mạc có thể phát triển sau khi phụ nữ bị mỗ xẻ vùng bụng trên hay bụng dưới.

Trong bài viết “Chu Kỳ Kinh Nguyệt”, BS. Minh có giải thích là, sau khi trứng rụng nếu không kết thành phôi thì lớp nội mạc sẽ “héo úa”, chảy xuống thành kinh. Vì chịu ảnh hưởng của hai kích tố nữ, estrogen, và progesterone, các tế bào “lạc nội mạc” này cũng chảy máu kinh ở trong bụng, không chỗ thoát. Lâu ngày máu ứ đọng lại thành bướu máu, gây viêm xoang kinh niên vùng bụng dưới, hệ quả tạo thành sẹo, làm cho các cơ phận trong vùng xương chậu dính đùm với nhau. Sự viêm xoang kinh niên và sẹo chung quanh vòi trứng, buồng trứng làm cho phụ nữ bị đau khi có tháng và dẫn đến hiếm muộn, vô sinh.

Ước tính, có khoảng 5.5 triệu phụ nữ Mỹ bị bệnh lạc nội mạc, chiếm khoảng 10% phụ nữ trong độ tuổi còn kinh nguyệt, và chiếm đến 35% trong số các phụ nữ bị vô sinh, hiếm muộn. Nếu bạn bị đau nhiều phía bụng dưới khi hành kinh, sác xuất từ 40% đến 60% là bạn có bệnh lạc nội mạc này. Phụ nữ gốc Á Châu ít bị lạc nội mạc hơn phụ nữ da trắng, tuy nhiên, con số thống kê thấp có thể vì phụ nữ gốc Á chịu đau “giỏi hơn”, và kém hiểu biết, hoặc ít quan tâm về các triệu chứng  bệnh lý.

Nguyên nhân gây ra bệnh lạc nội mạc tử cung:

Lý thuyết “kinh chảy ngược” là nguyên nhân gây ra bệnh, cũng không hoàn toàn đúng lắm vì nhiều nghiên cứu vẫn chưa biết chắc chắn tại sao những tế bào nội mạc này lại mọc lạc chỗ. Tuy nhiên, phụ nữ trong cùng gia đình,  thường bị bệnh lạc nội mạc nhiều hơn, nếu mẹ hay chị em gái có bệnh. Phụ nữ có chu kỳ ngắn hơn 25 ngày, hay số ngày hành kinh dài hơn 5 ngày thường bị bệnh nhiều hơn. Nghiên cứu mới nhất vào tháng 5, 2013 cho thấy phụ nữ cao và nhẹ cân dễ bị bệnh lạc nội mạc hơn. Ngoài ra chất độc khai quang màu da cam, dioxin, còn có thể gây ra bệnh lạc nội mạc tử cung.

Tùy theo triệu chứng và kích thước của vùng bị ảnh hưởng, bệnh lạc nội mạc tử cung được chia ra thành 4 cấp độ: xoàng, nhẹ, trung bình, hay nặng hay còn gọi là cấp 1 dến 4 (stage I-IV). Cấp độ đau vùng bụng dưới không có tỉ lệ thuận với cấp độ bệnh hay kích thước của vùng bị tổn thương. Có người có bướu máu thật to nhưng không có triệu chứng gì, trong khi người khác bị đau đớn vô cùng tận chỉ vì một vài đốm lạc nội mạc, nhất là khi các đốm này mọc vào các dây thần kinh cảm giác vùng xương chậu.

Trong số phụ nữ bị vô sinh vì bệnh lạc nội mạc, ngoài việc vòi trứng bị tắt nghẽn vì sẹo hay bướu máu, sự viêm xoang kinh niên có thể ảnh hưởng đến việc rung trứng, thụ tinh, và ngăn chặn sự bám của phôi vào thành tử cung. Tuy nhiên, một khi phụ nữ cấn thai, triệu chứng của bệnh lại nhẹ đi và có thể tái xuất hiện sau khi sanh con.

Triệu chứng của bệnh lạc nội mạc tử cung:

Một số bệnh nhân không có triệu chứng gì rõ rệt cả, nếu có, hầu hết là đau đớn vùng bụng dưới và hiếm muộn, vô sinh.

Những triệu chứng khác bao gồm:

    . Kinh nguyệt bất thường. 20% bệnh nhân bị rỉ máu vài ngày trước khi hành kinh.

    . Kinh ra nhiều, có máu cục, hay huyết, và kéo dài trên 7 ngày.

    . Đau bụng dưới nhiều hơn trong khi hành kinh.

    . Đau khi giao hợp.

    . Đau kinh niên, bụng dưới lẫn bung trên, lan ra sau lưng, và xuống mông.

Bệnh lạc nội mạc tử cung là bệnh kinh niên, phát triển chậm với thời gian. Nên để ý đến các triệu chứng kể trên, tham khảo bác sĩ, nhất là khi các chứng đau ngày càng trở nặng.

Trong bài viết tới, BS. Minh sẽ giải thích về các phương cách định bệnh và chữa trị bệnh lạc nội mạc tử cung.

Comments

comments