Những bó đũa của đời sống

chopsticks_1

Con người là một sinh vật của thói quen. Tập hợp của các thói quen tốt và xấu thu thập, tích lũy được trong suốt cuộc đời, góp phần tạo nên cá tính của mỗi người. Những thói quen nầy làm ảnh hưởng từ tâm tính, đến sức khỏe lẫn khả năng thành công hay thất bại của mỗi người.

Trong nhiều bài viết trước đây, BS. Minh và có lẽ rất nhiều bác sĩ khác đã từng khuyên độc giả nên tập những thói quen tốt như ăn ít hơn, ăn nhiều rau cải, ăn ít đường ít muối lại, uống nước đầy đủ, và năng vận động v.v… Kèm theo đó, bạn nên bỏ những thói quen xấu như hút thuốc lá, nghiện rượu chẳng hạn. Vấn đề ở đây là, nói thì dễ mà làm được thì khó. Một thói quen tốt cần từ 3 đến 6 tháng mới gặt hái được trong khi đó các thói quen xấu tiêm nhiễm nhanh hơn, âm thầm hơn và tốn lâu hơn mới loại bỏ được. Có những phương cách để chúng ta có thể xây dựng hay phá bỏ một thói quen:

1. Chia mục đích ra thành những bước nhỏ:

Bạn còn nhớ câu chuyện bó đũa hay không? Từng chiếc đũa rời sẽ dễ bị bẻ gãy, so với một bó thì rất khó mà bẻ gãy chúng. Giả sử trung bình một bó đũa có 20 chiếc, như vậy bạn hãy chia mục đích ra thành 5% cho mỗi chỉ tiêu nhỏ. Thí dụ, bạn muốn cạo răng mỗi tối bằng chỉ “dental floss”, ngày đầu tiên chỉ cạo hai, vâng đúng, hai cái răng thôi, trước khi đi ngủ. Và cứ thế mà… “càn” tới. Thí dụ khác, bạn muốn bỏ hút thuốc lá, ngày đầu bớt đi một điếu chẳng hạn. Và nhiều thí dụ khác nữa, cứ chia chúng ra thành những mục tiêu nhỏ có thể thực hiện được. Điều quan trọng là phải kiên trì. Bạn có thể cần đến một cuốn lịch, cứ mỗi lần đạt được một bước tiến nhỏ, hãy kiêu hãnh dùng bút đánh một dấu chéo hay gạch ngang to tướng trên tờ lịch, và mỉm cười khoái chí.

2. Xây dựng thói quen mới trên những thói quen cũ đã có sẵn:

Thí dụ bạn đã quen cạo răng bằng chỉ dental floss và chải răng trước khi đi ngủ. Bạn có thể kèm theo đó một thói quen mới, “thiền 5 phút” chẳng hạn. Trước và sau khi ăn, nên đi dạo khoảng 15 phút. Đi ăn ngoài, thì đậu xe xa ra, đỡ chen lấn hay giành giật chỗ đậu xe, để sau bữa ăn bạn buộc phải cuốc bộ, rất thơ mộng, nhất là khi hò hẹn với… người yêu.

3. Hình dung ra những lợi ích hay hậu quả của thói quen:

Thí dụ bạn muốn bớt ăn ngọt, hãy hình dung cảnh bị trụy tim như thế nào chẳng hạn. Hay bạn muốn cử ăn thịt, cứ lên youtube xem cảnh người ta hành hạ và giết súc vật ra sao. Bạn ghét ăn rau? Hãy nghĩ đến những lợi ích của việc ăn nhiều rau cải đem lại và bắt đầu với cọng rau đầu tiên.

4. Thuốc đắng dã tật, sự thật mất lòng:

Bạn muốn giảm cân? Bạn có thấy thất vọng khi đi mua sắm đồ, nhìn, biết là đẹp mà mình mặc không vừa. Hãy nhớ lấy kích thước nhỏ bé của bộ đồ ấy và thử tưởng tượng mình sẽ “lọt” vừa vặn vào nó và được trầm trồ khen ngợi. Hoặc, mỗi lần tắm xong, trước khi mặc đồ vào, bạn hãy tự ngắm mình trong gương từ trên xuống dưới, để thấy những chỗ… thừa cần phải giảm lại. Không nên tránh né hay phớt lờ sự thật cần phải sửa sai.

5. Chia sẻ với bạn bè và người thân:

Hãy nói với người thân của bạn về mục tiêu bạn muốn đạt được, thí dụ như xuống cân, bỏ thuốc lá chẳng hạn. Vì một khi đã nói, tức là bạn đã tự đặt… cái cày trước mặt mình, và bạn phải kéo thôi vì nếu không thực hiện được những điều đã tuyên bố thì… “quê” chết. Ở đây, một chút stress lại có lợi cho bạn. Ngoài ra nếu là những bạn tốt sẽ giúp đỡ và khuyến khích cho mình chóng đạt được mục đích. Quan trọng hơn, bạn nên thông báo với bác sĩ gia đình về kế hoạch giảm cân, cữ đường, bớt muối của mình. Khi tình trạng sức khỏe của bạn tốt hơn, bác sĩ có thể phải điều chỉnh liều lượng, hay bỏ hẳn thuốc trị cao máu, tiểu đường của bạn.

Nói rộng ra, nguyên tắc “chia để trị” còn được áp dụng để “đơn giản hóa” cuộc sống làm cho ta thấy thanh thản hơn. Bạn nghĩ là bạn không có đủ thì giờ để sống và cảm thấy thời gian trôi qua vùn vụt? Tại sao khi còn bé, thời gian có vẻ như chậm hơn bây giờ? Cái khác ở đây là lúc nhỏ chúng ta có ít chuyện để làm, ít điều phải lo vì cha mẹ lo hết. Tại sao khi đi du lịch bạn có cảm giác như thời gian dài hơn ở nhà? Có lẽ vì mỗi ngày bạn đều sống với những cảm quan mới lạ. So với trẻ nhỏ, càng lớn chúng ta chỉ sống lập đi lập lại những chuyện cũ, “một ngày như mọi ngày” để năm đi, tháng hết. Vì thế hãy tạo cho mình những ấn tượng mới lạ, hãy loại bỏ những thứ không cần thiết trong đời sống. Thí dụ đi ngủ 5% sớm hơn, coi ti vi hay ngồi computer 5% ít hơn, ăn đồ “junk food” 5% ít lại, đọc tin tức vô bổ trên mạng 5% bớt đi, lái xe 5, 10% chậm lại v.v… Bạn sẽ có thêm 5% rồi 10% hay 15% thì giờ nhiều hơn dành cho ông bà xã, cho con cái, cho người thân và bạn bè, hay cho những khám phá mới trong cuộc sống.

Thời gian đã qua là thời gian đã mất và thời gian cũng sẽ tiếp trôi qua và sẽ mất đi. Để đừng luyến tiếc như trong bài hát “Kỷ Niệm” của nhạc sĩ Phạm Duy, phải than thở “xin đi lại từ đầu”, bạn có thể chủ động “đi lại từ đầu”, trở lại những năm tháng mà cái ti vi hay cái computer chưa hiện hữu và không có chúng thì mình cũng chẳng thấy thiếu thốn vì chúng không phải là những nhu cầu thiết yếu. Một hòn sỏi nhỏ ném xuống dòng sông không ít thì nhiều sẽ để lại âm vang trên sóng nước. Kể từ hôm nay, hãy bắt đầu những bước nhỏ, tập những thói quen tốt, hủy bỏ những thói quen xấu, để kéo dài cuộc sống không những từ chất lượng mà cả thời lượng nữa.

Comments

comments