Sự “xuống cấp” ở đàn ông

IMG_3053

Cứ mỗi lần đi bộ, leo lên con dốc dài, động lực thúc đẩy tôi là được tận hưởng phần thưởng lúc xuống dốc. Nhưng có những trường hợp xuống dốc, hay “xuống cấp” mà không ai thích lắm, nhất là cánh đàn ông.

Là phụ nữ ai cũng biết tuổi nghỉ kinh sớm muộn gì cũng sẽ đến trong đời. Những đổi thay về hormone khi người đàn bà ngưng kinh làm ảnh hưởng đến tâm lý, sinh lý của hầu như tất cả mọi người phụ nữ. Danh từ “menopause” dùng cho thời kỹ mãn kinh: “meno” có nghĩa là kinh nguyệt, và “pause” có nghĩa là tạm ngừng. Tôi đã nói nhiều về tình trạng menopause, nhưng kỳ này tôi muốn đề cập đến trình trạng “manopause” của quý ông. Vì đàn ông không có kinh nguyệt, nên tạm dịch nghĩa là “xuống cấp” vậy nhé.

Từ xưa đến nay, tâm lý đàn ông không chấp nhận, hay chối bỏ chuyện mình “xuống cấp”, nhưng, ngày nay “manopause” là một thực trạng y khoa đang được đề cập đến rất nhiều. “Manopause” dĩ nhiên là danh từ nói cho vui thôi, danh từ y khoa đúng của nó là “andropause”: với “andro” có nghĩa là “đàn ông”. Andropause được nghiên cứu từ những năm 1940’s, nhưng thường bị bỏ qua, xem như một bệnh “cúm đàn ông” (“man-flu”). Gần đây, nghiên cứu chứng minh là sau tuổi 30, đàn ông bắt đầu… xuống cấp, với lượng hormone nam testosterone giảm lần. Tuy nhiên một người đàn ông cần rất ít testosterone để là… đàn ông, cho nên rất khó để xác định rõ ở mức độ thấp cỡ nào để liệt kê một người đàn ông thuộc vào diện “xuống cấp”, mà lúc gần đây bạn đọc hay nghe quảng cáo trên ti vi, tình trạng gọi là “Low T”, có nhĩa là “thấp testosterone”.

Bao nhiêu thì gọi là thấp testosterone, và những dấu hiệu của tình trạng “xuống cấp” như thế nào?

Testosterone là hormone sinh dục chính của nam giới, tuy nữ giới cũng có chút đỉnh. Testosterone làm cho người ta, cả đàn ông lẫn đàn bà, ham muốn tình dục, điều hoà việc sản xuất tinh trùng, làm tăng khối lượng bắp thịt, là tăng năng lực, và có ảnh hưởng đến tâm tính con người, như làm cho đàn ông là… đàn ông, háo thắng, kiêu ngạo chút chút.

Testosterone được sản xuất từ khi bé trai còn trong lòng mẹ. Nó giúp cho thai nhi phát triển thành con trai, ảnh hưởng từ bộ phận sinh dục cho đến não bộ. Một số nghiên cứu cho thấy nếu lượng testosterone của thai nhi cao quá có thể gây ra chứng autism. Ngược lại thai nhi với lượng testosterone thấp, có thể dễ bị bệnh Alzheimer sau này.

Lượng testosterone cao nhất ở tuổi dậy thì, làm cho các cậu nhổ giò, vai to, bể tiếng, và mặt mày giống… đàn ông. Tuy nhiên sau tuổi 30, mỗi năm lượng testosterone giảm đi 1%. Trung bình lượng testosterone trong máu của một người đàn ông ở trong khoảng 270-1070 ng/dL. Tuy nhiên, có những người đàn ông, tuy lượng hormone dưới 200 ng/dL vẫn hoạt động sinh lý bình thường, và nhất là không có chuyện mày râu nhẵn nhụi như Nhạc Bất Quần trong truyện kiếm hiệp của Kim Dung.

Tuy nói là “cảm thấy bình thường” nhưng theo những nghiên cứu gần đây, khi đàn ông có lượng testeosterone thấp, các biến chứng bắt đầu hiện rõ, như đau nhức khớp xương, ra mồ hôi ban đêm, tâm tính “xìu xìu” hay bi quan, và hổng thích… chuyện đó… chuyện kia. Những người có lượng testosterone thấp thường có bụng bự, dễ bị cao máu, tiểu đường, và tuổi thọ ngắn hơn. Tuy nhiên những người có lượng testosterone bình thường cũng không hẳn sống thọ hơn hay khoẻ mạnh hơn. Thường thì những người có lượng testosterone cao lúc trẻ sẽ dễ có biến chứng hơn khi “xuống cấp” so với những người lúc nào cũng thấp thấp, đã quen.

Nghiên cứu gần đây xác nhận tuy tình trạng “đổi đời” của quý ông không rõ ràng như của quý bà, nhưng nó là một thực tế không thể bỏ lơ. Trung bình cứ 1/5 người đàn ông hiện đang sống trong tình trạng “xuống cấp”. Những người béo phì, nghiện rượu, hay bị các bệnh kinh niên dễ bị “xuống cấp”. Ngoài ra, những người ăn ở sạch sẽ, đầy đủ tiện nghi cũng dễ bị xuống cấp hơn là tầng lớp lao động chân lấm tay bùn.

Nếu bạn hay bạn đời của bạn có các biến chứng của tình trạng “xuống cấp” thì bác sĩ có thể cho bạn dùng hormone testosterone chữa trị trong thời gian ngắn. Vì cũng như phụ nữ, chuyện dùng hormone có thể gây ra các biến chứng ngoài ý muốn. Cụ thể, testosterone có thể làm cho tuyến tiền liệt, còn gọi là nhiếp hộ tuyến to lên làm khó đi tiểu, hay có thể gây ra ung thư gan. Thêm vào đó, không có nghiên cứu nào chứng minh là khi lượng testosterone của bạn ở mức bình thường, dùng thêm hormone sẽ làm cho bạn trẻ ra và sống lâu hơn, hay tăng cường “sinh lực”. Nên biết, bằng cách giảm cân và tăng cường thể dục thể thao sẽ làm tăng lượng testosterone một cách tự nhiên.

Nói chung, đàn ông cũng như đàn bà đều trải qua thời kỳ thay đổi về hormone sinh lý, chỉ khác là đàn ông “xuống cấp” từ từ sau tuổi 30 nên khó nhận biết hơn. Tình trạng “xuống cấp” cũng đáng lưu ý nếu nó ảnh hưởng đến sức khoẻ và hạnh phúc của bạn. Nên tham khảo với bác sĩ nếu bạn có các triệu chứng đáng quan tâm.

Nhớ lại bài viết “Xăng Nhớt Đầy Đủ”, ai cũng xuống dốc, nhưng nên bảo trì chu đáo, đừng để… đứt thắng khi xuống dốc, bạn nhé!

Comments

comments